Satışa çıkarılan taşınmazın satışının yapılması sonucuna bakılmaksızın sadece satışı çıkarılmış olması yeterli sayılarak dosyadan alınması gereken tahsil harcı oranın %11,38 olarak uygulanmak zorunda olduğu

T.C.

İZMİR

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

  8. HUKUK DAİRESİ

ESAS NO : 2023/2168

KARAR NO : 2023/3356

T Ü R K  M İ L L E T İ  A D I N A

İ S T İ N A F   K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : İZMİR 6. İCRA HUKUK MAHKEMESİ

TARİHİ : 20/06/2023

NUMARASI : 2023/403 Esas, 2023/559 Karar

DAVACI : DENİZBANK ANONİM ŞİRKETİ

VEKİLLERİ : Av.

DAVALI : GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI ANKARA İHTİSAS VERGİ

  DAİRESİ MÜDÜRLÜĞÜ

VEKİLİ : Av.

DAVA : ŞİKAYET

KARAR TARİHİ : 19/12/2023

KARAR YAZIM TARİHİ : 21/12/2023

İzmir 6. İcra Hukuk Mahkemesinin 2023/403 Esas, 2023/559 Karar sayılı dosyasında verilen şikayetin reddi kararına karşı, davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine istinaf incelemesi yapılmak üzere Dairemize gönderilen ve heyetçe incelenen dosyada;

 İSTEM : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; İzmir 11. İcra Müdürlüğü’nün 2017/4086 Esas sayılı icra dosyasında ihalenin feshedildiğini ve kararın kesinleştiğini, dolayısıyla satış ortadan kalktığından, dosyadan yapılmış ve kesinleşmiş bir satışın söz konusu olmadığını, ayrıca tarafların ihalenin feshi davası sırasında da anlaşması gibi bir durumun söz konusu olmadığını, davaya  konu icra dosyasının ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile takip olması sebebiyle İİK’nın 150/c şerhinin fekki aşamasında % 2,27 oranında harç alınması gerekirken, hukuka aykırı olarak ihalesi fesh edilen taşınmaz satışının gerekçe gösterilerek % 11,38 oranında tahsil harcı alınmasının yasal olmadığını belirterek, 11/01/2023 tarihli müdürlük kararının kaldırılmasına karar verilmesini istemiştir.

YANIT : Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; icra müdürülüğü karının usul ve yasaya uygun olduğunu, ihalenin feshine karar verilmiş olsa da, satış yapılmış olması nedeniyle % 11,38 oranında harç tahsiline karar verilmesinin yerinde olduğunu, satış aşamasına geçildiğini belirterek, davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARI : İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda, şikayetin reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ : Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; icra müdürlüğü tarafından, icra dosyası ayrıntılı bir şekilde incelenmeden, gerekçesiz olarak ve icra dosyası ile benzerliği olmayan Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesinin 2021/3222 Esas, 2022/283 Karar sayılı kararı eklenmek suretiyle matbu olarak verilen karar, usul ve yasaya, emsal yerel ve yüksek mahkeme kararlarına aykırı bulunduğu gibi, kendi içinde çelişkili olduğunu, emsal alınan Samsun BAM 4. Hukuk Dairesinin kararında, tarafların ihalenin feshi davası devam ederken sulh olduğunu, ihalenin feshi davasının derdest olması sebebiyle satışın ortadan kalkmadığını, oysa şikayete konu takip dosyasındaki ihalenin feshedildiğini ve kesinleştiğini, ihalenin feshi ve kesinleşmesi ile satış ortadan kalkmış olduğundan dosyadan yapılmış ve kesinleşmiş bir satış söz konusu olmadığını, müvekkili bankanın bu satıştan alacağını alamadığı gibi, memur hatası ile ihale feshedildiğinden satış işlemlerinin yarıda kaldığını ve zarara uğradıklarını, davaya konu icra dosyası ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile takip olması sebebiyle  İİK’nın 150/c şerhinin fekki aşaması olan bu durumda % 2,27 oranında harç alınması gerekirken, hukuka aykırı olarak, dosya safahatındaki ihalesi fesh edilen taşınmaz satışı gerekçe gösterilerek % 11,38 oranında tahsil harcı alınmasının yasal olmadığını, İİK’nın 15. maddesine göre harç borçluya ait olup müdürlük kararıyla davacı bankaya muhtıra çıkarılabileceği ve harçtan sorumlu tutulacağı anlamına gelen haksız kararın verildiğini, kararın bu yönden de hatalı olduğunu belirterek, kararın kaldırılmasına ve şikayetinin kabulüne karar verilmesini istemiştir.

DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE :  Dava, İİK’nın 16. maddesi uyarınca tahsil harcı oranına ilişkin icra memur işlemini şikayettir.

İzmir 11. İcra Müdürlüğünün 2017/4086 Esas sayılı icra dosyasının incelenmesinde; davacı alacaklı tarafından başlatılan ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla ilamlı takipte Menderes İlçesi, Gümüldür Mah., 2862 ada, 14 parsel sayılı, 2904 ada, 2 parsel ve 2827 ada, 8 parsel sayılı ipotekli taşınmazların Menderes İcra Müdürlüğünün 2017/456 Tal. sayılı dosyasından 13/12/2019 ve 30/12/2019 tarihlerinde ihalelerinin yapıldığı, ancak ihalenin feshi talebiyle Menderes İcra Hukuk Mahkemesinin 2019/166 E. 2020/87 K. Sayılı ve 2020/2 E. 2020/76 K. sayılı dosyalarından açılan davalarda şikayetin kabulüne ve ihalelerin feshine karar verildiği, 2019/166 E. 2020/87 K. Sayılı kararın istinaf ve temyiz edilmeksizin 21/10/2020 tarihinde, diğer kararın da istinaf ve  temyiz incelemesinden geçerek 17/02/2022 tarihinde kesinleştiği, davacı alacaklı vekilinin 09/01/2023 tarihli dilekçe ile, taşınmazlar üzergindeki 150/c şerhinin kaldırılması için icra müdürlüğüne başvurduğu, müdürlükçe satış yapılmış olması nedeniyle Harçlar Yasası gereği takipte kesinleşen miktarın (11.531.908,73 TL) % 11,38 oranında harç alınmasına ve bundan sonra işlemin yerine getirilmesine karar verildiği, bu kararın şikayete konu edildiği, şikayetin niteliği itibariyle süresiz şikayete tabi olduğu anlaşılmıştır.

İcra takiplerinde takip çıkış miktarı üzerinden 492 sayılı Harçlar Kanunu’na ekli (1) sayılı tarifenin B/1-3 fıkrasına ve takip safhasına göre tahsil harcı alınır. Ancak bu tahsil harcının doğabilmesi için takibin o safhasının yerine getirilmesi gerekir. (ödeme veya icra emrinin tebliği, haciz işleminin yapılması veya satış işleminin kesinleşmesi gibi.)

492 sayılı Harçlar Kanunu’na ekli (1) sayılı tarifenin icra harçlarını düzenleyen B-1/3 maddesine göre; ödeme veya icra emri tebliği üzerine hacizden evvel ödenen paralardan % 4.55, hacizden sonra ancak satıştan önce ödenen paralardan % 9,10, haczedilen veya rehinli malların satılıp paraya çevrilmesi suretiyle tahsil olunan paralardan % 11,38 oranı ile harç alınır.Tahsil harcının sorumlusu borçludur.

Yine, 492 sayılı Harçlar Kanununun 23. maddesi gereğince “her ne sebeple olursa olsun, icra takibinden vazgeçildiğinin zabıtnameye yazılması için vazgeçilen miktara ait tahsil harcının yarısı alınır. Ancak haczedilen mal satılıp paraya çevrildikten sonra tahsil harcı tam olarak alınır.” düzenlemesine yer verilmiştir.

Somut durumda, Harçlar Kanunu 23. madde hükmü dikkate alındığında, ipotekli taşınmazlar yönünden ihalenin feshi davalarında verilen kararların kesinleşmesinden sonra 09/01/2023 tarihinde alacaklı vekilinin  taşınmazlar üzerindeki İİK’nın 150/c şerhinin kaldırılması talebi üzerine takipte kesinleşen miktar üzerinden % 11,38 tahsil harcı alınarak işlem yapılmasına karar verildiği anlaşılmıştır. Bu beyanının ipotekli taşınmazların satılmasından sonraki safhada olduğu tartışmasızdır. Bu nedenle tahsil harcının tam olarak alınması gerekecektir. Bu durumda Harçlar Kanunu (1) sayılı tarifenin B-1/3 maddesi gereğince tahsil harcına esas oran % 11,38 olduğundan müdürlükçe bu oran ile tahsil (feragat) harcı alınması kararında ve bu kararın iptali talebi ile yapılan şikayetin reddi kararında isabetsizlik görülmemiştir.

İpoteğin paraya çevrilmesi suretiyle takibe geçilmesinden sonra üç parça taşınmaz yönünden ipotek şerhinin kaldırılması istemi, Y.12.HD’nin 2016/20639 E. 2015/25859 K. sayılı,  26/10/2015 tarihli içtihadı ve yerleşik uygulamalarına göre alacağın tamamının haricen tahsil edildiğine karine teşkil edeceğinden, anılan yasa hükmüne uygun olarak tahsil harcı ödenmesi zorunludur.

Yukarıda açıklanan nedenlerle, dosya içeriğine, toplanan delillere, hükmün dayandığı yasal ve hukuksal gerekçeye, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, kararın usul ve yasaya uygun olduğu, davacı vekilinin istinaf başvuru nedenlerinin yerinde olmadığı, kararda kamu düzenine aykırı bir yön de bulunmadığı anlaşılmakla, HMK’nın 353/1-b/1 maddesi uyarınca istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.

HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-İzmir 6. İcra Hukuk Mahkemesinin 2023/403 Esas, 2023/559 Karar sayılı kararı usul ve esas yönünden hukuka uygun bulunduğundan, davacının istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK’nın 353/1-b/1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,

2-Alınması gerekli 269,85 TL istinaf karar harcından, peşin alınan 179,90 TL harç indirilerek, kalan 89,95 TL harcın davacıdan alınmasına,

3-Duruşma açılmadığından davalı lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,

4-Davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,

5-HMK’nın 333. maddesi gereğince karar kesinleştiğinde kalan gider avansının yatıran tarafa geri verilmesine,

İlişkin, dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK’nın 361/1 maddesi ve İİK’nın 364/1 maddesi uyarınca kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi.19/12/2023

————————————————————————————————————————————————————————————————————————————-